Ondalık gösterimler, günlük hayatta sıkça karşılaştığımız ölçme, para, zaman ve tüketim hesaplarında kullanılan sayılardır. Ondalık gösterimlerle çarpma ve bölme işlemleri; alışverişte para hesabı yaparken, su ve elektrik tüketimini hesaplarken, fidan dikimi, hayvan besleme gibi pek çok günlük durumun matematiksel olarak ifade edilmesini sağlar.
Ondalık Gösterimlerle Çarpma İşlemi
Ondalık gösterimlerle çarpma yapılırken önce sayılar ondalık işaret yokmuş gibi çarpılır. Daha sonra çarpılan sayılardaki ondalık basamak sayıları toplanır ve sonuçta aynı sayıda basamak sağdan sola doğru ayrılır.
Örneğin:
1,2 × 0,75
Önce 12 × 75 = 900
Toplam 3 ondalık basamak olduğu için sonuç 0,900 = 0,9 olur.
Bu işlem; bir ürünün fiyatının katını bulma, günlük tüketimin artması ya da azalması gibi durumları hesaplamada kullanılır.
Ondalık Gösterimlerle Bölme İşlemi
Ondalık gösterimlerle bölme yapılırken, bölen sayı ondalık ise, bölme işlemini kolaylaştırmak için bölen doğal sayı olana kadar hem bölünen hem bölen aynı sayı ile genişletilir. Daha sonra normal bölme işlemi yapılır.
Örneğin:
27 ÷ 10,8
Her iki sayı 10 ile çarpılır:
270 ÷ 108 = 2,5
Bu tür işlemler; birim maliyet hesaplama, eşit paylaşım yapma, günlük ortalama bulma gibi durumlarda kullanılır.
Günlük Hayatla İlişkisi
Ondalık gösterimlerle çarpma ve bölme işlemleri sayesinde;
- Birim fiyat hesaplanabilir,
- Su ve elektrik tasarrufu ölçülebilir,
- Yardım ve bağış miktarları adil şekilde paylaştırılabilir,
- Hayvanlar için mama ve su ihtiyacı doğru hesaplanabilir.
Bu nedenle ondalık gösterimlerle yapılan işlemler, matematiğin günlük hayatımızdaki en önemli kullanım alanlarından biridir.
